Την Πέμπτη 2 Φεβρουαρίου
(Υπαπαντής του Κυρίου)
ΕΞΕΔΗΜΗΣΕΝ ΠΡΟΣ ΚΥΡΙΟΝ
Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΕΡΓΑΜΟΥ ΙΩΑΝΝΗΣ
ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΥ
(ΕΚ ΚΑΤΑΦΥΓΙΟΥ ΚΟΖΑΝΗΣ ΚΑΤΑΓΟΜΕΝΟΣ)

του Αλεξάνδρου Σ. Μπακαΐμη, πρώην καθηγητή των Ελληνικών Σχολών Κων/πόλεως

Το πάνσεπτο Οικουμενικό Πατριαρχείο και ο ευσεβής λαός της Κοζάνης, κυρίως δε οι απανταχού Καταφυγιώτες, με θλίψη και βαθύτατο πόνο δέχτηκαν την οδυνηρή είδηση της προς Κύριον εκδημίας του μακαριστού και αοιδίμου Μητροπολίτη Περγάμου Ιωάννη, υπερτίμου και εξάρχου Κόλπου Αδραμυττηνού, κορυφαίου θεολόγου και στενού συνεργάτη του Οικουμενικού Πατριάρχου Κυρίου Κυρίου Βαρθολομαίου.

Ο μακαριστός και αοίδιμος Μητροπολίτης Περγάμου Κυρός Ιωάννης (κατά κόσμον Ιωάννης Ζηζιούλας) γεννήθηκε το 1931 στο πανέμορφο Καταφύγι Πιερίων Κοζάνης. Μετά την αποφοίτησή του από το Δημοτικό Σχολείο του χωριού του και το Βαλταδώρειο Γυμνάσιο Κοζάνης φοίτησε αρχικά επί δύο έτη στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Ύστερα από πολύχρονες μεταπτυχιακές σπουδές στο εξωτερικό υπέβαλε διδακτορική διατριβή στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών με θέμα: «Η ενότης της Εκκλησίας εν τη Θεία Ευχαριστία και τω Επισκόπω» και αναγορεύτηκε Διδάκτωρ της Θεολογίας με το βαθμό «άριστα».

Δίδαξε Δογματική Θεολογία στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και διατέλεσε καθηγητής της Συστηματικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης, καθώς επίσης και τακτικός Καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Διατέλεσε επίσης επισκέπτης Καθηγητής των Πανεπιστημίων Λονδίνου, Γενεύης (Ελβετίας) και του Γρηγοριανού της Ρώμης.

Έδωσε διαλέξεις σε πολλά ξένα Πανεπιστήμια, μετείχε σε πάρα πολλά διεθνή επιστημονικά συνέδρια και εκπροσώπησε επί σειρά ετών το Οικουμενικό Πατριαρχείο σε διεθνείς εκκλησιαστικούς οργανισμούς.

Υπήρξε επίσης μέλος της Κεντρικής Επιτροπής και της Επιτροπής Πίστεως και Τάξεως του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών και Ορθόδοξος Συμπρόεδρος της Διεθνούς Επιτροπής του Θεολογικού Διαλόγου Ορθοδόξων και Αγγλικανών και της Επιτροπής Θεολογικού Διαλόγου Ορθοδόξων και Ρωμαιοκαθολικών.

Συνέγραψε πολυάριθμες επιστημονικές μελέτες σε πολλές γλώσσες και κατά καιρούς του απονεμήθηκαν πάρα πολλές ακαδημαϊκές διακρίσεις.

Το 1973 εκλέχτηκε μέλος της Διεθνούς Ακαδημίας Θρησκευτικών Επιστημών των Βρυξελλών.

Το 1986 εκλέχτηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο Μητροπολίτης Περγάμου και το 1993 τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, το δε 2002 Πρόεδρός της.

Το 2003 ο Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας του απένειμε το παράσημο του Ανωτέρου Ταξιάρχου του Φοίνικος για τη συμβολή του «εις την επιστήμην, τον πολιτισμόν και την κοινωνίαν».

Διατέλεσε, τέλος, Διευθυντής του εν Αθήναις Γραφείου Εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου.

Από όλα τα παραπάνω εύκολα, νομίζω, μπορεί να συμπεράνει κανείς ότι ο Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης υπήρξε εξαιρετικά μεγάλη προσωπικότητα και γι’ αυτό η προς Κύριον εκδημία του πολύ μεγάλη απώλεια για το Οικουμενικό Πατριαρχείο, για την επιστήμη της Θεολογίας και για τη Δυτική Μακεδονία.

Αξίζει μάλιστα να υπογραμμίσουμε ότι, μολονότι ο Μητροπολίτης Περγάμου ήταν σε όλη του τη ζωή περίφροντις λόγω της συμμετοχής του σε παγκόσμια συνέδρια και λόγω των πατριαρχικών και πανεπιστημιακών υποχρεώσεών του, εντούτοις κρατούσε επιμόνως τους δεσμούς του με τα πάτρια χώματα και με τους παλαιούς φίλους και συμμαθητές του, ένας από τους οποίους ήταν ο εκ Κοζάνης συγγραφέας και λαογράφος Ιωάννης Κορκάς.

Ο ίδιος είχα την τιμή να τον γνωρίσω πριν από πολλά χρόνια στο Φανάρι της Πόλης και πολύ καλύτερα κατά την επίσκεψη του Οικουμενικού Πατριάρχου στο Γυμνάσιο Τσοτυλίου το Μάιο του 1999. Ήταν τότε ένας από τους Μητροπολίτες του Οικουμενικού Θρόνου που αποτελούσαν τη σεπτή ακολουθία του Παναγιωτάτου. Ενθυμούμαι δε ότι ήταν ενθουσιασμένος και εξαιρετικά ικανοποιημένος από τη μεγαλειώδη υποδοχή που επιφύλαξε ο λαός του Βοΐου στον Προκαθήμενο της Ορθοδοξίας και από την όλη εικόνα του Λόφου των Μουσών Τσοτυλίου με το γεραρό κτίριο του 1873, το Διδακτήριο του 1928-1930 και το νέο Οικοτροφείο Αρρένων του 1958.

Γι’ αυτό το 2020, επειδή μετά από ένα χρόνο συμπληρώνονταν 150 χρόνια από την ίδρυση του Γυμνασίου Τσοτυλίου, υπέβαλα στον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Περγάμου την παράκληση να προτείνει στην Ακαδημία Αθηνών, ως τακτικό μέλος της, τη βράβευση του Γυμνασίου Τσοτυλίου.

Μόλις ο Σεβασμιώτατος έλαβε και ανέγνωσε την επιστολή μου όχι μόνο αυτοστιγμεί αποφάσισε να κάμει τη σχετική πρόταση, αλλά ιδιαίτερα συγκινημένος μου απάντησε αμέσως υπογραμμίζοντας μεταξύ άλλων και τα εξής:

«Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω και να σας συγχαρώ θερμώς διά την πρωτοβουλίαν σας να ζητηθή από την Ακαδημία η διάκρισις αυτή. Η μακρά και ιστορική πορεία του Τσοτυλίου Γυμνασίου και η προσφορά του στην Παιδεία του Γένους δέον να τύχουν αναγνωρίσεως και βραβεύσεως».

Όθεν, βαθύτατα ευγνώμονες για τη βράβευση του Γυμνασίου μας, Του ευχόμαστε εκ μέσης ψυχής και καρδίας γαίαν ελαφράν και μνήμην αιωνίαν. Εις δε τον Παναγιώτατον Οικουμενικόν Πατριάρχην Κ. Κ. Βαρθολομαίον και εις τους απανταχού Καταφυγιώτες ευχόμαστε εκ βαθέων θερμότατα συλλυπητήρια. Θεός Κύριος αναπαύσαι την αγαθήν ψυχήν του εκδημήσαντος Μητροπολίτου.