Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά τη διάρκεια συζήτησης με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΟΣΑ Mathias Cormann, στο πλαίσιο του Delphi Economic Forum ανέφρε εκτός των άλλων ότι «υπάρχει και το ζήτημα της ενεργειακής μετάβασης. Δεν πρέπει να παραβλέπουμε το γεγονός ότι θέλουμε να αποδεσμευτούμε από τον άνθρακα και αυτό είναι ένα καίριας σημασίας ζήτημα για όλους μας, η μείωση των εκπομπών άνθρακα. Αλλά αν οι πολίτες συνδέσουν την απεξάρτηση από τον άνθρακα με πολύ υψηλές τιμές ενέργειας, δεν θα έχουμε το επίπεδο δημόσιας υποστήριξης που θέλουμε για να μπορέσουμε να πετύχουμε αυτές τις σημαντικές αλλαγές.
Πιστεύω ότι ο Mathias έχει δίκιο όσον αφορά τα τρόφιμα. Είναι επίσης σωστή η επισήμανσή του ότι η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη δεν σχεδιάστηκε ώστε να διαχειριστεί το ακραίο επίπεδο μεταβλητότητας που παρατηρούμε στην τιμή του φυσικού αερίου. Σχεδιάστηκε καλά, προκειμένου να ενθαρρύνει επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Στις παρούσες συνθήκες όμως δεν έχει ιδιαίτερο νόημα η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας να καθορίζεται αποκλειστικά από την πιο ακριβή, την τελευταία μονάδα καυσίμου που εισέρχεται στο σύστημα, το οποίο είναι το φυσικό αέριο.
Θα σας δώσω ένα παράδειγμα από την εμπειρία μας στην Ελλάδα: την περασμένη εβδομάδα επικρατούσαν πολύ καλές καιρικές συνθήκες, είχαμε δηλαδή ηλιοφάνεια με λίγο άνεμο, που σημαίνει ότι περισσότερο από το 60% ή το 70% της ηλεκτρικής μας ενέργειας μπορεί να παραχθεί από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, οι οποίες τώρα γίνονται πολύ φθηνότερες. Ωστόσο, η τιμή μίας μονάδας ηλεκτρικής ενέργειας εξακολουθεί να καθορίζεται από το αέριο, γιατί θα χρειαζόμαστε φυσικό αέριο για να καλύψουμε την υπόλοιπη ηλεκτροπαραγωγή. Ποτέ δεν θα έχουμε όλη την ενέργεια μόνο από τις ανανεώσιμες πηγές. Εξού και πιστεύω ότι είναι πολύ σημαντικό να εστιάσουμε στον σχεδιασμό της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και να σπάσουμε αυτή τη σύνδεση των τιμών του φυσικού αερίου και των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
Κάθε κρίση εγκυμονεί και μια ευκαιρία. Πλέον, όταν μιλάμε για την ενέργεια, οι ανανεώσιμες πηγές γίνονται ακόμη πιο σημαντικές. Όχι μόνο επειδή μας βοηθούν να πετύχουμε τους στόχους μας για ουδέτερο ισοζύγιο ρύπων, γίνονται πιο σημαντικές και γεωπολιτικά. Όταν μιλάμε για ενεργειακή ανεξαρτησία, κανείς δεν πρόκειται να μας στερήσει τον άνεμο και τον ήλιο μας. Επομένως, όσο πιο γρήγορα κινηθούμε σε ό,τι αφορά τις αδειοδοτήσεις για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τόσο το καλύτερο για τη χώρα.
Έτσι, κάθε κρίση ενέχει μία ευκαιρία για την προώθηση της ατζέντας μεταρρυθμίσεων. Και προφανώς υπάρχουν πάντα δυσκολίες, θα γίνουν λάθη, αλλά ποτέ δεν χάνουμε από το βλέμμα μας τη μεγάλη εικόνα.
Γεωπολιτικά, ενισχύσαμε τις συμμαχίες μας. Βάλαμε την Ελλάδα στον χάρτη όσον αφορά την ενεργειακή μετάβαση, αλλά παράλληλα έχουμε αποσαφηνίσει ότι θα έχουμε ρόλο στις ανακαλύψεις νέων ενεργειακών κοιτασμάτων στην Ανατολική Μεσόγειο.
