“Τι να προσέξω σαν γονιός για να εξασφαλίσω τις προϋποθέσεις για μία άριστη όραση στο παιδί μου;”

Η σωστή ανάπτυξη του παιδιού μας εξαρτάται από την όραση του. Το 80% των πληροφοριών που λαμβάνει ο εγκέφαλος μας είναι εικόνες. Οι πληροφορίες αυτές μας βοηθάνε να μάθουμε να μιλάμε, να περπατάμε, να διαβάζουμε, να κοινωνικοποιούμαστε, να δουλεύουμε. Η καλή όραση είναι απαραίτητη για τη σωματική, πνευματική και συναισθηματική ανάπτυξη ενός παιδιού, την ομαλή σχολική και κοινωνική ζωή του. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής απαιτεί δυνατή όραση, ικανή να ανταπεξέλθει στις έντονες οπτικές προκλήσεις της εποχής (μαθησιακή διαδικασία, ηλεκτρονικές συσκευές). Αυτή η δυνατή όραση «χτίζεται» από την παιδική ηλικία, από τις πρώτες στιγμές της ζωής του παιδιού.

Αμέσως μετά τη γέννηση το μωρό βλέπει πολύ θολά. Η όρασή του εξελίσσεται και αναπτύσσεται από τη γέννηση και ολοκληρώνεται περίπου σε ηλικία 7 – 8 ετών. Σ’ αυτό το χρονικό διάστημα είναι απαραίτητο να εξασφαλίσουμε όλες τις προϋποθέσεις δημιουργίας μιας φυσιολογικής όρασης. Υπάρχουν προβλήματα, που σε έναν ενήλικα διορθώνονται πολύ απλά όπως είναι η μυωπία, ο αστιγματισμός και η υπερμετρωπία, που για το παιδί μπορεί να είναι η αιτία μιας μόνιμης οπτικής βλάβης, η οποία δε θα μπορεί να διορθωθεί αργότερα, ούτε με γυαλιά ούτε με οποιουδήποτε είδους επέμβαση. Ένα παράδειγμα όσον αφορά τα παραπάνω είναι η αμβλυωπία, το «τεμπέλικο» μάτι. Αυτή η κατάσταση αλλά και το 80% των παθήσεων που οδηγούν σε μόνιμη βλάβη της όρασης, θα μπορούσαν να είχαν θεραπευτεί με απόλυτη επιτυχία εάν είχαν διαγνωστεί και αντιμετωπιστεί έγκαιρα. Επειδή υπάρχουν παθήσεις των ματιών που φαίνονται, αλλά και άλλες που εντοπίζονται τυχαία με την οφθαλμολογική εξέταση και ακόμη χειρότερα οφθαλμολογικές παθήσεις που απειλούν ακόμη και τη ζωή του παιδιού, η λύση σε όλα τα παραπάνω είναι η ΠΡΟΛΗΨΗ!
Οι προληπτικοί οφθαλμολογικοί έλεγχοι στα παιδιά πρέπει να γίνονται :
1) αμέσως μετά τη γέννηση / έλεγχος νεογνού, 2) στα δύο πρώτα χρόνια της ζωής τους, 3) σε ηλικία 3-4 ετών 4) σε ηλικία 5-6 ετών και από εκεί και πέρα κάθε 2 έτη κατά τη διάρκεια της σχολικής ζωής.
Το κάθε ηλικιακό “σκαλοπάτι” στην πρόληψή μας, είναι συγκεκριμένο και αποσκοπεί στη πρώιμη διάγνωση και κατάλληλη θεραπεία προβλημάτων που εμφανίζονται στις παραπάνω ηλικίες.

Ας δούμε τον έλεγχο
σε κάθε ηλικία:

1) ΠΑΙΔΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΝΕΟΓΝΟΥ, είναι ο πρώτος οφθαλμολογικός έλεγχος του παιδιού και γίνεται αμέσως μετά τη γέννηση, συνήθως στο μαιευτήριο. Είναι πολύ σημαντικός, γιατί ελέγχει αρχικά εάν όλα τα μέρη του οφθαλμού (κερατοειδής, ίριδα, φακός, αμφιβληστροειδής), αναπτύχθηκαν φυσιολογικά κατά την ενδομήτριο ζωή. Υπάρχουν καταστάσεις, όπως ο συγγενής καταρράκτης, το συγγενές γλαύκωμα, που χρειάζονται άμεση αντιμετώπιση ακόμη και χειρουργική τις πρώτες εβδομάδες της ζωής του παιδιού, προκειμένου να “γλιτώσουμε” την όραση του, αλλά και καταστάσεις, όπως κακοήθεις όγκοι στο οπίσθιο μέρος του οφθαλμού -π.χ. ρετινοβλάστωμα, που εμφανίζονται στα πρώτα 2 χρόνια της ζωής συνήθως και απειλούν όχι μόνο την όραση αλλά και τη ζωή του παιδιού! Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι τα συνηθισμένα προβλήματα σ’ αυτές τις ηλικίες δε φαίνονται με γυμνό μάτι και απλή παρατήρηση, οπότε είναι πιθανό οι γονείς να μην καταλάβουν κάτι στο μωρό. Είναι ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΣΤΟΝ ΠΡΩΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΟ ΕΛΕΓΧΟ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΟΥΝ ΣΤΑΓΟΝΕΣ ΣΤΑ ΜΑΤΙΑ ΤΟΥ ΜΩΡΟΥ , προκειμένου να γίνει σωστά και ενδελεχώς ο έλεγχος του οπισθίου τμήματος του οφθαλμού (του αμφιβληστροειδή) και της περιφέρειας αυτού, που συνήθως υπολείπεται στην ανάπτυξη ιδιαίτερα σε ολιγοβαρή και πρόωρα νεογνά.

2) ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΑ ΔΥΟ ΠΡΩΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ, όπου γίνεται ο έλεγχος της ευθυγράμμισης των ματιών και της φυσιολογικής κινητικότητας των οφθαλμών , της ύπαρξης ή όχι στραβισμού και ο διαθλαστικός έλεγχος (έλεγχος μυωπίας, υπερμετρωπίας και αστιγματισμού)

3) ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 3 – 4 ΕΤΩΝ και

4) ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 5 – 6 ΕΤΩΝ , σ’ αυτές τις ηλικίες γίνεται πλήρης παιδοφθαλμολογικός έλεγχος, που περιλαμβάνει :
α) Εκτίμηση της οπτικής του οξύτητας με κατάλληλη μέθοδο, με βάση την ανάπτυξη του παιδιού,
β) Ορθοπτικό έλεγχο για στραβισμό ή παράδοξης οφθαλμοκινητικότητας,
γ) Έλεγχο χρωματικής αντίληψης,
δ) Έλεγχο στερεοσκοπικής όρασης,
ε) Βιομικροσκόπηση,
στ) Βυθοσκόπηση
ζ) Μέτρηση πίεσης Οφθαλμού και
η) απαραιτήτως Κυκλοπληγική Σκιασκοπία (με χρήση κατάλληλων κυκλοπληγικών σταγόνων στα μάτια του παιδιού) για ακριβή και αξιόπιστο έλεγχο διαθλαστικών σφαλμάτων.
Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι πλέον έχουμε στη διάθεση μας σύγχρονα εργαλεία που μας επιτρέπουν να εξετάζουμε ένα παιδί από τις πρώτες μέρες της ζωής του, χωρίς να το κουράζουμε και χωρίς να χρειαζόμαστε τη συνεργασία του, που είναι πολλές φορές δύσκολο για τους μικρούς μας φίλους. Ο προληπτικός παιδοφθαλμολογικός έλεγχος λοιπόν μπορεί κυριολεκτικά να σώσει την όραση του παιδιού μας, να το απαλλάξει από ποικίλα προβλήματα στο μέλλον του και να του εξασφαλίσει τις προϋποθέσεις μιας υγιούς ανάπτυξης.

Έφη Γ.Καρακώστα MD,DO,MSc
Χειρουργός Οφθαλμίατρος
Παίδων – Ενηλίκων

πηγή magazzino