Η βάση της ομαλής και αρμονικής συμβίωσης των ατόμων βρίσκεται στο δημιουργικό διάλογο που αναπτύσσεται ανάμεσα στα μέλη της κοινωνικής ομάδας. Ο ρόλος του παρουσιάζεται αναγκαίος και είναι ιδιαίτερα χρήσιμος στην σύγχρονη εποχή που αντιμετωπίζει μεγάλα και δύσκολα προβλήματα και δοκιμάζεται από τεράστιους κινδύνους , που απειλούν και υπονομεύουν τη δομή του κοινωνικού οικοδομήματος.
Ο διάλογος είναι το μέσον που οδηγεί τον άνθρωπο στην αλήθεια και στο βάθος στην ουσία των πραγμάτων. Μόνο με την δική του βοήθεια πλησιάζει ο άνθρωπος την αντικειμενική γνώση και γίνεται κάτοχος της ακριβούς πραγματικότητος.Ο διάλογος κάνει τον στοχασμό ρευστό και ανοιχτό για συνεχή ανάπτυξη και οδηγεί στον ελεύθερο συναγωνισμό ιδεών. Έτσι καταχτιέται και βιώνεται η ακριβής γνώση και ο άνθρωπος πλουτίζει πνευματικά.
Ο διάλογος οδηγεί επίσης το πνεύμα από το σκοτάδι και το χάος της άγνοιας στο φώς, από το ψέμα στην αλήθεια,από τον φόβο στο αγαθό και τον αγώνα για την κατάχτησή του.
Η οδός της γνώσης οδηγεί με την σειρά της το άτομο στην απόχτηση της αληθινής ελευθερίας και του πνεύματος της δικαιοσύνης, προάγει την ύπαρξη σε ολοκληρωμένη οντότητα και την βοηθά να καταχτήσει την ευτυχία.
Εκτός απ’αυτά , καλλιεργεί και την ηθική του ποιότητα , βελτιώνει το ποιόν της ανθρωπιάς ,του εμψυχώνει την ψυχή, την δυναμώνει με ηθικές και αιώνιες δυνάμεις και συντελεί στην κατάχτηση της αρετής και της γνώσης του καλού.
Ο διάλογος αποχτά ιδιαίτερη αξία μέσα στον κοινωνικό στίβο , γιατί ο ρόλος του είναι αποφασιστικότερος και πιο αξιόλογος. Βοηθά την αρμονική συμβίωση και καλλιεργεί το κλίμα της δημιουργικής συνύπαρξης, της συνεργασίας, της άμιλλας και της ειρήνης. Η επικράτηση του λύνει τις ανθρώπινες διαφορές και προβλήματα, βοηθά στην εξομάλυνση των σχέσεων, συντελεί στην ύπαρξη της επαφής και της κατανόησης,δίνει διέξοδο στα άγχη και τις καθημερινές αγωνίες, ρίχνει φώς στο σκοτάδι της απελπισίας, ρυθμίζει τις φιλικές σχέσεις, μονιάζει τους ανθρώπους, τους συναδελφώνει, καλλιεργεί τις σχέσεις φιλίας, αγάπης και ισότητας, ημερεύει τα άγρια ένστικτα ,καταστέλλει τη βία, τον φανατισμό και τον δογματισμό και δημιουργεί ένα κατάλληλο περιβάλλον, όπου μπορεί να αναπτυχθεί η προσωπικότητα κάθε ανθρώπου ελεύθερα και δημιουργικά.
Ο διάλογος στρέφει επίσης τον άνθρωπο στην καλλιέργεια των νοητικών του δυνατοτήτων και οδηγεί τα βήματά του σε έργα προόδου και πολιτισμού.Ο άνθρωπος καταφέρνει να βιώσει τις ηθικές αρχές και αξίες και να ωριμάσει πνευματικά και ψυχικά, ώστε να μπορέσει να συμβάλει με την ανταλλαγή απόψεων στην προώθηση της επιστημονικής σκέψης και έρευνας και στην καλλιέργεια των γραμμάτων και τεχνών.Ο διάλογος δηλαδή καταξιώνει τα άτομα ως ψυχοδιανοητικές οντότητες που αγωνίζονται για την επιτυχή πραγμάτωση του κοινωνικού τους ρόλου.Ρυθμίζει την ομαλή συμβίωση και συμβάλλει στην ύπαρξη της ομόνοιας και της ευστάθειας.
Αντίθετα ο μονόλογος ήταν πάντα αρνητικός παράγοντας για την σωστή διαμόρφωση της ανθρώπινης σκέψης.Στερεί από το άτομο την ελευθερία, το υποδουλώνει και δεν του δίνει τις δυνατότητες να αναπτυχθεί, να καλλιεργηθεί και να μεγαλουργήσει. Οδηγεί στην μονομέρεια, στον δογματισμό και στο ψέμα. Θολώνει τα γάργαρα νερά της αλήθειας, προβάλλοντας την σκέψη και την βούληση του ενός.Δεν δημιουργεί αληθινές, σωστές φυσιογνωμίες, που θα αγωνίζονται για να φτιάξουν όμορφη, επιτυχημένη και δημιουργική την ύπαρξή τους και προωθεί την ανελευθερία, την αναρχία και την ασυδοσία.
Ο διάλογος επομένως , είναι ιδιαίτερα χρήσιμος και ωφέλιμος για την ισορροπημένη κοινωνική συμβίωση, γιατί οδηγεί στην αλήθεια, στην γνώση και την κατάχτηση της αληθινής ζωής, που είναι γεμάτη φώς και αξίες.
Όταν μιλούσαμε , εγώ μιλούσα για εμένα, εσύ μιλούσες για εσένα, ενώ θα έπρεπε να μιλάμε για εμάς.Από την ταινία ‘’Με κομμένη την ανάσα’’ του Γκοντάρ 1960.
