Ερευνητικά τμήματα επιχειρήσεων μέσα στην πανεπιστημιούπολη της Κοζάνης, δημόσιος υπερυπολογιστής και κατάρτιση για τις νέες ενεργειακές υποδομές της ΔΕΗ μεταξύ άλλων, δίνουν συγκεκριμένο περιεχόμενο στη μετάβαση της Δυτικής Μακεδονίας μετά τον λιγνίτη. Τα έργα της τριετίας 2027–2029, που περιλαμβάνουν και 750 φοιτητικές κλίνες σε τέσσερις πόλεις, διευρύνουν τις υποδομές του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για νέες επενδύσεις, καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας και, σε βάθος χρόνου, αντιστροφή της πληθυσμιακής συρρίκνωσης. Ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, Καθηγητής Θεόδωρος Θεοδουλίδης, εξηγεί στα Μακεδονικά Νέα πώς το Ίδρυμα, μέσα από την ανάπτυξη του, την έρευνα και τη συνεργασία με τη ΔΕΗ, συμβάλλει στη διαμόρφωση μιας αναπτυσσόμενης οικονομίας που μπορεί να κρατήσει περισσότερους νέους στην περιοχή.
Έργα με εξασφαλισμένους προϋπολογισμούς που ξεπερνούν τα 200 εκατ. ευρώ διευρύνουν τον ρόλο του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας στην οικονομία της Περιφέρειας. Στην Κοζάνη, εταιρείες που ξεκίνησαν από την πανεπιστημιακή έρευνα στεγάζονται ήδη σε κτίρια του Ιδρύματος. Το Τεχνολογικό Πάρκο θα μπορεί να φιλοξενεί και ερευνητικά τμήματα επιχειρήσεων, ενώ ο νέος δημόσιος υπερυπολογιστής προβλέπεται να δώσει υπολογιστική ισχύ σε μικρομεσαίες εταιρείες. Την ίδια ώρα, η ΔΕΗ εκπαιδεύει στελέχη της στην αποθήκευση ενέργειας σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο. Η σύμπραξη επεκτείνεται στην πρακτική άσκηση φοιτητών και στη βιομηχανική έρευνα, ώστε οι νέες επενδύσεις να βρίσκουν στην περιοχή το εξειδικευμένο προσωπικό που χρειάζονται. Για τους αποφοίτους, η προοπτική καλύτερα αμειβόμενης εργασίας κοντά στον τόπο σπουδών τους μπορεί να περιορίσει τη φυγή νέων επιστημόνων από τη Δυτική Μακεδονία.
Σε συνέντευξη του στα Μακεδονικά Νέα, ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, Καθηγητής Θεόδωρος Θεοδουλίδης, μιλά για «χρυσή τριετία», καθώς την περίοδο 2027–2029 συμπίπτουν τα χρονοδιαγράμματα έργων που προετοιμάζονταν επί χρόνια, βελτιώνοντας ριζικά τόσο τον ρόλο του Πανεπιστημίου, όσο και τις αναπτυξιακές προοπτικές της Περιφέρειας. Στο συνολικό ποσό συνυπολογίζονται οι εστίες μαζί με τη μακροχρόνια λειτουργία και συντήρησή τους, το πράσινο κέντρο δεδομένων με τον υπερυπολογιστή, το Τεχνολογικό Πάρκο, το Αστρονομικό Πάρκο Όρλιακα και οι ενεργειακές αναβαθμίσεις των πανεπιστημιακών κτιρίων.
Ο κ. Θεοδουλίδης αναφέρει μεταξύ άλλων ότι το πρόγραμμα κατάρτισης των στελεχών της ΔΕΗ στην αποθήκευση ενέργειας βρίσκεται ήδη στον δεύτερο κύκλο, για τους φοιτητές, όπως εξηγεί, σχεδιάζονται αλλαγές στα προγράμματα σπουδών και πρακτική άσκηση μεγαλύτερης διάρκειας, ενώ εξετάζεται και η διεύρυνση της συνεργασίας με την Amazon για κατάρτιση και πιστοποίηση. Ο Πρύτανης ξεχωρίζει την Επώνυμη Έδρα ΔΕΗ ως την πιο άμεσα υλοποιήσιμη δράση, με χρηματοδότηση για τους καθηγητές που θα την πλαισιώσουν και για εξειδικευμένα εργαστήρια. Στο σχέδιο συνεργασίας περιλαμβάνονται και βιομηχανικά διδακτορικά.
Για τις ψηφιακές υποδομές της Κοζάνης, ο κ. Θεοδουλίδης εξηγεί ότι ο δημόσιος υπερυπολογιστής της πανεπιστημιούπολης στη ΖΕΠ θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς τον «Δαίδαλο». Στον Άγιο Δημήτριο, το σχεδιαζόμενο Giga Data Center της ΔΕΗ με την Amazon Web Services (AWS) βρίσκεται στο στάδιο του μνημονίου συνεργασίας, με τις οριστικές συμφωνίες και εγκρίσεις να εκκρεμούν. Ο Πρύτανης εξηγεί ότι το Ίδρυμα διεκδικεί ρόλο εταίρου της ΔΕΗ και επιδιώκει να συνδέσει την επένδυση με το Τεχνολογικό Πάρκο, για το οποίο, όπως σημειώνει, έχει εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση και έχουν ολοκληρωθεί οι προμελέτες. Ο ίδιος χαρακτηρίζει τον υπερυπολογιστή και το Τεχνολογικό Πάρκο δύο εμβληματικά έργα της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης.
Για τις φοιτητικές εστίες σε Κοζάνη, Φλώρινα, Καστοριά και Πτολεμαΐδα, ο κ. Θεοδουλίδης αναφέρει ότι θα κατασκευαστούν μέσω Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) και ότι έχει ήδη επιλεγεί προσωρινός ανάδοχος και στον Όρλιακα έχει ολοκληρωθεί ο δρόμος πρόσβασης, έχει προκηρυχθεί ο διαγωνισμός για τα κτίρια και ακολουθεί εκείνος για τον αστρονομικό εξοπλισμό. Ο ίδιος αναφέρεται ακόμη στα έργα για τη μόνιμη στέγαση της Σχολής Καλών Τεχνών στη Φλώρινα και στις παρεμβάσεις για ενεργειακές αναβαθμίσεις των πανεπιστημιακών κτιρίων.
Ο Πρύτανης βλέπει ήδη ενδείξεις ότι η οικονομία της Δυτικής Μακεδονίας αποκτά νέες δραστηριότητες και αναφέρει ως παράδειγμα την επένδυση της Wonderplant στην υδροπονία, στο πρώην λιγνιτωρυχείο Μαυροπηγής. Κάνει επίσης λόγο για επενδυτικό ενδιαφέρον και για αιτήσεις που αφορούν μικρότερα κέντρα δεδομένων. Εκτιμά ότι οι νέες επενδύσεις ανοίγουν προοπτικές για θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης. Για τον κ. Θεοδουλίδη, η δυνατότητα των αποφοίτων να μείνουν στην περιοχή, ακόμη κι αν ήρθαν από αλλού για να σπουδάσουν, έχει ιδιαίτερη σημασία για το δημογραφικό. Η αναπλήρωση των θέσεων εργασίας που χάθηκαν με την απολιγνιτοποίηση, όπως λέει, θα φανεί σε βάθος χρόνου.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της συνέντευξης του κ. Θεοδουλίδη, στον Αλέξανδρο Αλεξιάδη:
- Το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας προχωρά σε στρατηγική συνεργασία με τη ΔΕΗ σε τέσσερις άξονες, από τα προγράμματα σπουδών έως τη βιομηχανική έρευνα. Ποιες δράσεις μπορούν να ξεκινήσουν μέσα στο 2027; Έχει προσδιοριστεί το ύψος της χρηματοδότησης της συνεργασίας;
Δεν έχουμε μπει σε τέτοια λεπτομέρεια ώστε να μπορούμε να προσδιορίσουμε κάποιο ύψος χρηματοδότησης. Οι τέσσερις δράσεις θα εξειδικευθούν στις επόμενες συναντήσεις μας. Νομίζω ότι η πιο σημαντική και άμεσα υλοποιήσιμη είναι η Επώνυμη Έδρα, που ουσιαστικά θα οργανώσει την αλληλεπίδραση με την εταιρεία. Θα περιλαμβάνει τη χρηματοδότηση των καθηγητών που θα την πλαισιώσουν και των εξειδικευμένων εργαστηρίων.
- Ποιες ανάγκες της ΔΕΗ καλύπτει ήδη το Πανεπιστήμιο; Τι σχεδιάζετε για την πρακτική άσκηση των φοιτητών;
Η ΔΕΗ μάς ζήτησε να ετοιμάσουμε ένα πρόγραμμα για την αποθήκευση ενέργειας και την αντλησιοταμίευση. Το Πανεπιστήμιο έρχεται να συμπληρώσει την τεχνογνωσία και να καταρτίσει το προσωπικό της ΔΕΗ πάνω σε αυτές τις τεχνολογίες. Φέτος τρέχει ο δεύτερος κύκλος. Έχουμε οργανώσει και δεύτερο πρόγραμμα. Η μονάδα φυσικού αερίου που σχεδιάζεται στη θέση της Πτολεμαΐδας 5 και οι μονάδες φυσικού αερίου για την τηλεθέρμανση της Κοζάνης απαιτούν εξειδικευμένη γνώση, για παράδειγμα στους αεριοστροβίλους. Το Πανεπιστήμιο προσφέρει την τεχνογνωσία του στα στελέχη της ΔΕΗ.
Σχεδιάζουμε αναθεώρηση και ανάπτυξη προπτυχιακών και μεταπτυχιακών προγραμμάτων. Για τους φοιτητές μας σχεδιάζουμε επίσης πιο εκτεταμένη πρακτική άσκηση μέσα στη ΔΕΗ, μεγαλύτερης διάρκειας από τη συνηθισμένη δίμηνη πρακτική του καλοκαιριού.
- Τι μπορεί να φέρει το Giga Data Center στη Δυτική Μακεδονία και ποιον ρόλο διεκδικεί το Πανεπιστήμιο;
Νομίζω ότι είναι μια πάρα πολύ σημαντική τεχνολογική επένδυση και έχει τη δυνατότητα να αλλάξει την παραγωγική ταυτότητα της Δυτικής Μακεδονίας στη μεταλιγνιτική εποχή. Το αντιμετωπίζουμε ως πυρήνα ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος γνώσης, καινοτομίας και επιχειρηματικότητας. Γύρω από τα κέντρα δεδομένων δημιουργούνται νέα οικονομική δραστηριότητα και θέσεις εργασίας. Σε αυτό προσβλέπουμε.
Το Πανεπιστήμιο διεκδικεί ρόλο εταίρου της ΔΕΗ. Ο ρόλος μας σε ό,τι αφορά το κέντρο δεδομένων παραμένει ανοιχτός. Θα δούμε τι ανάγκες θα προκύψουν και από τη λειτουργία του από την Amazon. Πιστεύω ότι αυτή η επένδυση μπορεί να τοποθετήσει την Περιφέρειά μας στον παγκόσμιο χάρτη της ψηφιακής οικονομίας.
- Σε ποιο στάδιο βρίσκεται ο υπερυπολογιστής που θα εγκατασταθεί στην πανεπιστημιούπολη της Κοζάνης; Ποιοι θα μπορούν να τον χρησιμοποιούν;
Το έργο σχεδιάστηκε αρχικά ως πράσινο κέντρο δεδομένων. Η ιδέα του υπερυπολογιστή ήρθε στην πορεία. Υπάρχουν ακόμη διαδικαστικά βήματα για την ένταξή του σε αυτή τη διευρυμένη μορφή, που περιλαμβάνει και το κέντρο δεδομένων και τον υπερυπολογιστή. Δικαιούχος είναι το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας και συνδικαιούχος το Πανεπιστήμιο. Το Πανεπιστήμιο συμμετέχει στο κτιριακό σκέλος, στις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις και στην τροφοδότηση με φωτοβολταϊκά. Πιστεύω ότι η υποδομή θα είναι πλήρως αξιοποιήσιμη στο τέλος της τριετίας.
Θα υποστηρίζει ερευνητές και εργαστήρια του Πανεπιστημίου και άλλων ιδρυμάτων, νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και φορείς της τοπικής κοινωνίας που χρειάζονται υπολογιστική ισχύ. Μιλάμε για την ενέργεια, το περιβάλλον, την κλιματική αλλαγή, την αγροδιατροφή και την υγεία. Στην υγεία είναι ιδιαίτερα σημαντική η δημιουργία ασφαλούς περιβάλλοντος για την επεξεργασία ευαίσθητων δεδομένων.
Ο υπερυπολογιστής θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς τον “Δαίδαλο”. Μαζί θα υποστηρίζουν τις δραστηριότητες του εθνικού εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης. Σύμφωνα με την ενημέρωση που έχουμε από το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας, υπάρχει προοπτική διασύνδεσης του ελληνικού AI Factory με αντίστοιχες δομές στη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία, κάτι που ενισχύει τον ρόλο της Δυτικής Μακεδονίας στα Βαλκάνια. Για το Πανεπιστήμιο αυτή η υποδομή είναι και ένα μέσο προσέλκυσης φοιτητών.
- Στο εκπαιδευτικό σκέλος, πού βρίσκεται η προοπτική συνεργασίας με την Amazon;
Εδώ και χρόνια λειτουργούμε μία Amazon Academy μαζί με άλλες τεχνολογικές ακαδημίες. Οι φοιτητές μπορούν να πάρουν κάποια μαθήματα, να κάνουν ένα σεμινάριο και να πάρουν πιστοποιητικά. Αυτή είναι μια μικρή αρχή. Περιμένουμε να δούμε πότε θα έρθει η Amazon, ώστε να ξεκινήσουμε τέτοιου είδους επαφές. Θα δούμε στη συνέχεια και προγράμματα πιστοποίησης για τις ενδεχόμενες ανάγκες της ίδιας της Amazon.
- Ποιοι είναι οι βασικοί άξονες του αναπτυξιακού προγράμματος του Πανεπιστημίου;
Το αναπτυξιακό πρόγραμμα βασίζεται σε τρεις πυλώνες. Είναι το μεγάλο πρόγραμμα υποδομών του Πανεπιστημίου, η διεθνοποίηση και η ορατότητά του στην εγχώρια και τη διεθνή επιστημονική κοινότητα και η σύνδεση με την επιχειρηματικότητα και την τοπική οικονομία.
Στην πανεπιστημιούπολη της Κοζάνης θα προστεθούν οι εστίες, το Τεχνολογικό Πάρκο και ο υπερυπολογιστής. Το δικό μου όραμα για την πανεπιστημιούπολη ήταν μια υποδομή σαν αυτές που βλέπουμε στα αμερικανικά και τα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, με μεγάλους χώρους και πράσινο. Νομίζω ότι είναι εφικτό να γίνει και να κάνει τη διαφορά.
- Τι θα προσφέρει το Τεχνολογικό Πάρκο στις επιχειρήσεις και σε ποιο στάδιο βρίσκεται;
Θα είναι μια μεγάλη υποδομή μέσα στην πανεπιστημιούπολη της Κοζάνης, με δυνατότητα να υποδεχθεί μικρές και μεγάλες επιχειρήσεις. Φέρνει τις επιχειρήσεις, τα ερευνητικά εργαστήρια, τους φοιτητές και τους καθηγητές μαζί στον ίδιο χώρο. Για να γίνει αυτό χρειάστηκε να αλλάξουμε τις χρήσεις γης μέσα στην πανεπιστημιούπολη, κάτι που μας καθυστέρησε.
Η χρηματοδότηση είναι εξασφαλισμένη, έχει προσληφθεί σύμβουλος και έχουν ολοκληρωθεί οι προμελέτες. Ο στόχος είναι να είναι έτοιμο τα επόμενα τρία χρόνια. Στο μεταξύ, δημιουργούμε σε υπάρχοντα κτίρια του Πανεπιστημίου μια μικρότερη υποδομή, όπου ήδη φιλοξενούνται οι τεχνοβλαστοί του Ιδρύματος.
- Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η σύμπραξη για τις φοιτητικές εστίες; Πότε περιμένετε να υπογραφεί η σύμβαση;
Έχει επιλεγεί προσωρινός ανάδοχος και γίνεται ο έλεγχος των δικαιολογητικών. Θα ακολουθήσει το Ελεγκτικό Συνέδριο. Ελπίζουμε, αν όλα πάνε γρήγορα, να υπογραφεί η σύμβαση στο τέλος του 2026 ή στις αρχές του 2027. Η κατασκευή προβλέπεται να διαρκέσει τρία χρόνια.
Μιλάμε για 750 κλίνες σε τέσσερις πόλεις. Βοηθάμε τους οικονομικά αδύναμους φοιτητές, ενώ η υποδομή αυτή θα μπορούσε να ανοίξει και σε φοιτητές από το εξωτερικό, ακόμη και σε ερευνητές και καθηγητές.
- Τι έχει ολοκληρωθεί στον Όρλιακα; Ο διαγωνισμός αφορά τα κτίρια ή και τον εξοπλισμό;
Έχουν ολοκληρωθεί οι μελέτες και ο δρόμος πρόσβασης. Έχει αναρτηθεί ο διαγωνισμός για τα κτίρια και θα ακολουθήσει ο διαγωνισμός για τον εξοπλισμό. Ο ορίζοντας και γι’ αυτό το έργο είναι η επόμενη τριετία.
Τα τηλεσκόπια θα καλύπτουν ερευνητικές και εκπαιδευτικές ανάγκες και θα μπορούν να αξιοποιούνται και από συλλόγους ερασιτεχνών αστρονόμων. Για το Πανεπιστήμιο αυτό σημαίνει ότι θα μπορούμε να μπούμε σε δίκτυα παρατήρησης. Για την περιοχή σημαίνει ότι θα υπάρχει μια υποδομή στην οποία θα έρχονται σχολεία.
- Πού βρίσκεται το έργο για τη Σχολή Καλών Τεχνών στη Φλώρινα; Τι προβλέπεται για τα υφιστάμενα κτίρια του Πανεπιστημίου;
Η μελέτη για τη Σχολή Καλών Τεχνών έχει ολοκληρωθεί και το έργο είναι προς ένταξη. Ο σχεδιασμός είναι να συγχρηματοδοτηθεί από το Υπουργείο Παιδείας και τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση. Σήμερα αναγκαζόμαστε να αναζητούμε κτίρια όπου υπάρχουν διαθέσιμοι χώροι, ακόμη και για εργαστήρια όπως της Γλυπτικής. Με τις νέες εγκαταστάσεις θα συγκεντρώσουμε αυτές τις λειτουργίες.
Έχουμε επίσης ένα μεγάλο έργο ενεργειακής αναβάθμισης των κτιρίων του Πανεπιστημίου. Στόχος είναι να εξοικονομήσουμε πόρους και να κινηθούμε προς το μηδενικό αποτύπωμα, προς αυτό που λέμε πράσινο πανεπιστήμιο.
- Μπορούν αυτές οι νέες δραστηριότητες και το μεγάλο αναπτυξιακό αποτύπωμα που θα δημιουργηθεί, να αναπληρώσουν τις θέσεις εργασίας που χάθηκαν, κρατώντας τους νέους στη Δυτική Μακεδονία;
Το αν θα φτάσουμε σε πλήρη αναπλήρωση των απωλειών όλων αυτών των χρόνων θα φανεί σε βάθος χρόνου. Οι νέες θέσεις θα είναι υψηλού τεχνολογικού επιπέδου. Ο σκοπός είναι να δημιουργηθούν καλές και ποιοτικές θέσεις εργασίας, ώστε οι απόφοιτοί μας να μείνουν στην περιοχή, είτε κατάγονται από εδώ είτε ήρθαν από άλλα μέρη. Αυτό είναι σημαντικό και για το δημογραφικό της περιοχής. Όταν μιλάμε για κοινωνική συνοχή, εννοούμε και την ισόρροπη ανάπτυξη μεταξύ των περιφερειών.
Πηγή: makedonikanea.gr



















