Έναν επιπλέον μήνα, έως τις 10 Οκτωβρίου, παρατείνεται η δημόσια διαβούλευση για το Στρατηγικό Σχέδιο Ψηφιακού Μετασχηματισμού της Δυτικής Μακεδονίας, με στόχο να διαμορφωθεί ο ψηφιακός οδικός χάρτης της περιοχής έως το 2030. Ο αντιπεριφερειάρχης Διαφάνειας, Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης και Ψηφιακού Μετασχηματισμού Αναστάσιος Ραφαηλίδης, μιλώντας στα Μακεδονικά Νέα, εξηγεί γιατί αποφασίστηκε η παράταση και παρουσιάζει τους βασικούς άξονες του σχεδίου, από τη μείωση της γραφειοκρατίας και την τεχνητή νοημοσύνη έως τις νέες ψηφιακές υπηρεσίες και τις μεγάλες υποδομές, όπως το AI Factory και το Πράσινο Data Center στην Κοζάνη, τα οποία ο ίδιος τοποθετεί μαζί στα περίπου 43 εκατ. ευρώ.
Περισσότερο χρόνο σε πολίτες, επιχειρήσεις, δήμους, κοινωνικούς, ερευνητικούς και ακαδημαϊκούς φορείς να καταθέσουν τις προτάσεις τους δίνει η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, μεταθέτοντας κατά έναν μήνα την ολοκλήρωση της διαβούλευσης που αρχικά έληγε στις 10 Σεπτεμβρίου. Όπως αναφέρει στα Μακεδονικά Νέα ο αντιπεριφερειάρχης Διαφάνειας, Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης και Ψηφιακού Μετασχηματισμού Αναστάσιος Ραφαηλίδης, η θερινή περίοδος και το ενδιαφέρον που άρχισε να εκδηλώνεται περισσότερο τις τελευταίες ημέρες οδήγησαν στην παράταση έως τις 10 Οκτωβρίου. Μετά το κλείσιμο της διαδικασίας θα εξεταστούν τα σχόλια και οι υπόλοιπες προτάσεις που έχουν φτάσει στην Περιφέρεια, ώστε να οριστικοποιηθούν οι άξονες και να ιεραρχηθούν τα έργα.
Ο σχεδιασμός αφορά τη Δυτική Μακεδονία συνολικά και εκτείνεται πέρα από την εσωτερική λειτουργία των υπηρεσιών της Περιφέρειας. Μπορεί να περιλάβει έργα δήμων, συνεργασίες με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας και ερευνητικούς φορείς, παρεμβάσεις για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και νέες υπηρεσίες για τους πολίτες. Στους βασικούς άξονες που περιγράφει ο κ. Ραφαηλίδης βρίσκονται η μείωση της γραφειοκρατίας, η τεχνητή νοημοσύνη, τα ανοικτά δεδομένα, οι ασφαλείς ψηφιακές υποδομές, η συνδεσιμότητα, οι «έξυπνες» εφαρμογές και η ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων.
Έναν μήνα παράταση στη διαβούλευση
Το Στρατηγικό Σχέδιο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση στις 10 Ιουλίου, με αρχική καταληκτική ημερομηνία τη 10η Σεπτεμβρίου. Στο κείμενό του αποτυπώνονται οι στρατηγικές κατευθύνσεις, οι προτεραιότητες και οι προτεινόμενες παρεμβάσεις, με επίσημο στόχο η Δυτική Μακεδονία να καταστεί ψηφιακά έτοιμη, «digital ready», έως το 2030. Η επιστημονική υποστήριξη για την εκπόνηση του σχεδίου έγινε από το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας σε συνεργασία με τις υπηρεσίες της Περιφέρειας.
Η νέα καταληκτική ημερομηνία είναι η 10η Οκτωβρίου 2026, στις 23:59.
Ο κ. Ραφαηλίδης εξηγεί στα Μακεδονικά Νέα ότι η παράταση αποφασίστηκε λόγω της θερινής περιόδου και καθώς τις τελευταίες ημέρες άρχισαν να κατατίθενται περισσότερα σχόλια.
«Πήρε παράταση για έναν μήνα ακριβώς, μέχρι τις 10 Οκτωβρίου. Λόγω καλοκαιριού δώσαμε την παράταση, γιατί είδαμε ότι τις τελευταίες μέρες έχουμε σχόλια», αναφέρει.
Σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον να καταθέσουν προτάσεις ερευνητικοί φορείς, επιχειρήσεις και κοινωνικοί φορείς, ενώ στη διαδικασία λαμβάνονται υπόψη και οι παρατηρήσεις των πολιτών. Μετά το τέλος της διαβούλευσης θα εξεταστούν όλες οι προτάσεις πριν το σχέδιο πάρει την τελική του μορφή.
Τι προβλέπεται για πολίτες και επιχειρήσεις
Το υπό διαβούλευση σχέδιο θέτει συγκεκριμένους στόχους για τις αλλαγές που επιδιώκονται στην καθημερινότητα. Για τους πολίτες προβλέπει απλούστερες και ταχύτερες ψηφιακές υπηρεσίες, ευκολότερη πρόσβαση στη δημόσια διοίκηση και μεγαλύτερη δυνατότητα συμμετοχής. Για τις επιχειρήσεις προβλέπει μείωση του διοικητικού κόστους και του χρόνου συναλλαγής με τη δημόσια διοίκηση, υποστήριξη στην υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και πρόσβαση σε δεδομένα και εργαλεία καινοτομίας.
«Δεν είναι μία απλή λίστα έργων. Θα είναι ένας ολοκληρωμένος οδικός χάρτης για τη Δυτική Μακεδονία και για την ψηφιακή της μετάβαση», σημειώνει ο κ. Ραφαηλίδης.
Σύμφωνα με την Περιφέρεια, η Δυτική Μακεδονία είναι σήμερα η μοναδική ελληνική Περιφέρεια που διαμορφώνει ολοκληρωμένο οδικό χάρτη ψηφιακού μετασχηματισμού, ενώ η προηγούμενη αντίστοιχη περιφερειακή στρατηγική είχε παρουσιαστεί από την Αττική το 2020.
Στο κεφάλαιο των προτεινόμενων παρεμβάσεων περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων ένα Περιφερειακό Data Hub, το Ψηφιακό Δίδυμο της Δυτικής Μακεδονίας, ψηφιακή πλατφόρμα διαχείρισης ενέργειας, Περιφερειακό Παρατηρητήριο Απασχόλησης και Δεξιοτήτων, πλατφόρμα έξυπνου τουρισμού, ψηφιακές εφαρμογές Πολιτικής Προστασίας, Περιφερειακό Κέντρο Τεχνητής Νοημοσύνης και GovTech και Ψηφιακό Ενιαίο Σημείο Εξυπηρέτησης Επιχειρήσεων. Πρόκειται για παρεμβάσεις του σχεδίου που βρίσκεται ακόμη σε διαβούλευση και θα ακολουθήσει η τελική ιεράρχησή τους.
Το Western Macedonia Data Hub προτείνεται ως κοινή υποδομή για τη συγκέντρωση, διασύνδεση και αξιοποίηση δεδομένων από δημόσιους φορείς, επιχειρήσεις, ερευνητικά και πανεπιστημιακά ιδρύματα και άλλους οργανισμούς της περιοχής. Το Digital Twin σχεδιάζεται ως ψηφιακή αναπαράσταση της Περιφέρειας, στην οποία θα μπορούν να συνδυάζονται γεωχωρικά, διοικητικά και άλλα δεδομένα για την υποστήριξη του σχεδιασμού και της λήψης αποφάσεων.
Η ψηφιοποίηση και το στοίχημα της γραφειοκρατίας
Κεντρικό ζητούμενο είναι οι νέες τεχνολογίες να μειώνουν στην πράξη τον χρόνο και τις διαδικασίες που απαιτούνται για την εξυπηρέτηση του πολίτη και της επιχείρησης.
Ο κ. Ραφαηλίδης αναφέρει ότι οι ΟΤΑ έχουν αρχίσει να εντάσσονται περισσότερο στις δράσεις ψηφιακής διακυβέρνησης και ότι στην Περιφέρεια εξετάζονται πλέον νέες εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Μεταξύ αυτών βρίσκονται AI agents για εσωτερική χρήση, ώστε να γίνεται ταχύτερα η αναζήτηση εγγράφων και πληροφοριών, καθώς και chatbots για την εξυπηρέτηση των πολιτών.
«Ήδη τις τελευταίες μέρες μιλάμε για τέτοια έργα για την Περιφέρεια, ώστε να τα εξειδικεύσουμε και να δούμε πώς θα κατευθυνθούμε με AI agents εσωτερικούς, με chatbots τα οποία θα βοηθούν τους πολίτες», αναφέρει.
Η απλοποίηση των διοικητικών διαδικασιών αποτελεί και διακηρυγμένο στόχο του ίδιου του Στρατηγικού Σχεδίου, το οποίο συνδέει τον ψηφιακό μετασχηματισμό με ταχύτερες υπηρεσίες, διαλειτουργικά συστήματα και μικρότερο διοικητικό κόστος για τις επιχειρήσεις.
Οι 174 ψηφιακές υπηρεσίες που λειτουργούν ήδη
Ένα μέρος της ψηφιακής μετάβασης έχει ήδη περάσει σε λειτουργία. Τον Μάρτιο η Περιφέρεια ανακοίνωσε την ενεργοποίηση 174 ψηφιακών υπηρεσιών για πολίτες και επιχειρήσεις, μέσω της Πλατφόρμας Ηλεκτρονικής Υποβολής Αιτημάτων.
Στην πράξη, ο αριθμός 174 αντιστοιχεί σε διαφορετικούς τύπους αιτημάτων που μπορούν να υποβληθούν ηλεκτρονικά προς βασικές υπηρεσίες της Περιφέρειας. Οι υπηρεσίες καλύπτουν και τις τέσσερις Περιφερειακές Ενότητες – Γρεβενά, Καστοριά, Κοζάνη και Φλώρινα – ενώ η πρόσβαση γίνεται με ταυτοποίηση μέσω Taxisnet και ο χρήστης μπορεί να παρακολουθεί την πορεία του αιτήματός του.
Ο κ. Ραφαηλίδης στέκεται κυρίως στη σημασία που έχει αυτή η δυνατότητα για μια Περιφέρεια με μεγάλες αποστάσεις. Όπως αναφέρει, μέσα από τις ψηφιακές υπηρεσίες περιορίζεται μέρος της γραφειοκρατίας, ενώ ο πολίτης αποφεύγει τη μετακίνηση πολλών χιλιομέτρων για την υποβολή ενός αιτήματος ή την παραλαβή μιας απάντησης.
Στον σχεδιασμό και δήμοι, Πανεπιστήμιο και ερευνητικοί φορείς
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός που περιγράφει ο αντιπεριφερειάρχης δεν αφορά μόνο τις υπηρεσίες της Περιφέρειας ως οργανισμού.
«Κάνουμε όλη την Περιφέρεια, όχι ως οργανισμό, ως χώρο», σημειώνει, εξηγώντας ότι στο πλαίσιο μπορούν να ενταχθούν και έργα δήμων, ενώ προβλέπονται συνέργειες με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας και ερευνητικούς φορείς.
Η ίδια κατεύθυνση αποτυπώνεται και στο Στρατηγικό Σχέδιο, το οποίο προβλέπει ένα πλαίσιο συνεργασίας της Περιφέρειας με την ακαδημαϊκή κοινότητα, τους δήμους, τις επιχειρήσεις και την κοινωνία των πολιτών.
Στις μεγάλες ψηφιακές υποδομές της περιοχής εντάσσεται και η επέκταση του AI Factory στη Δυτική Μακεδονία, η οποία καταγράφεται στο Στρατηγικό Σχέδιο και συνδέεται με τις υπολογιστικές υποδομές που αναπτύσσονται στο Τεχνολογικό Πάρκο Κοζάνης.
Στη συνέντευξή του στα Μακεδονικά Νέα, ο κ. Ραφαηλίδης χαρακτηρίζει το συγκεκριμένο εγχείρημα μία από τις πλέον εμβληματικές πρωτοβουλίες της Περιφέρειας και αναφέρει ότι το έργο, μαζί με το Πράσινο Data Center του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, είναι της τάξης των 43 εκατ. ευρώ.
Σύμφωνα με όσα μεταφέρει από τις πρόσφατες επαφές με τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρη Παπαστεργίου και την ΕΔΥΤΕ, στόχος είναι να προχωρήσει η προκήρυξη έως το τέλος Σεπτεμβρίου. Ο ίδιος εκφράζει την εκτίμηση ότι έως το τέλος του έτους μπορεί να έχει προχωρήσει και η διαδικασία με τον ανάδοχο, ώστε μέσα στο 2027 το έργο να μπει σε τροχιά υλοποίησης.
Η Περιφέρεια είχε παρουσιάσει στις αρχές Σεπτεμβρίου την ανάπτυξη ισχυρής υποδομής τεχνητής νοημοσύνης και υπερυπολογιστικής στην Κοζάνη μέσω του εθνικού AI Factory «Pharos», με εξειδίκευση στους τομείς της ενέργειας και της αγροδιατροφής.
Έμφαση και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις
Η ψηφιακή μετάβαση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων αποτελεί έναν ακόμη άξονα του σχεδιασμού. Ο κ. Ραφαηλίδης αναφέρεται στη συνεργασία της Περιφέρειας με τον κόμβο ψηφιακής καινοτομίας SYNERGiNN, μέσω του οποίου παρέχεται υποστήριξη στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις για τον ψηφιακό τους εκσυγχρονισμό.
Το υπό διαβούλευση σχέδιο περιλαμβάνει επίσης πρόταση για Ψηφιακό Ενιαίο Σημείο Εξυπηρέτησης Επιχειρήσεων, ενώ προβλέπει ως στόχους τη μείωση του χρόνου συναλλαγής με τη δημόσια διοίκηση, την υποστήριξη στην υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και την καλύτερη πρόσβαση σε εργαλεία και χρηματοδοτικές δυνατότητες.
Τα χρηματοδοτικά εργαλεία και η τελική ιεράρχηση
Η χρηματοδότηση αποτελεί κρίσιμο κομμάτι για τη μετάβαση από τον σχεδιασμό στην υλοποίηση. Στο υπό διαβούλευση κείμενο χαρτογραφούνται ενδεικτικές πηγές χρηματοδότησης για τις προτεινόμενες δράσεις, μεταξύ των οποίων το Περιφερειακό Πρόγραμμα «Δυτική Μακεδονία» 2021–2027, το Πρόγραμμα Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, το Ταμείο Ανάκαμψης, το Horizon Europe και το CEF Digital.
Η τελική σειρά των έργων δεν έχει ακόμη κλειδώσει. Ο κ. Ραφαηλίδης ξεκαθαρίζει ότι αυτό θα γίνει αφού ολοκληρωθεί η διαβούλευση και αξιολογηθούν οι προτάσεις που θα έχουν υποβληθεί.
Για τον ίδιο, το ζητούμενο είναι η Περιφέρεια να αποκτήσει μία οργανωμένη βάση πάνω στην οποία θα μπορεί να ωριμάζει έργα και να διεκδικεί χρηματοδοτήσεις.
«Θεωρώ ότι θα είναι ένα ρεαλιστικό κείμενο το οποίο θα μπορούμε να πατήσουμε εκεί. Εάν όχι να εφαρμοστεί στο 100%, θα μπορέσουμε να έχουμε έναν πάρα πολύ καλό μπούσουλα», αναφέρει.
Όπως εξηγεί, είναι διαφορετικό για μια Περιφέρεια να προσέρχεται σε ένα χρηματοδοτικό εργαλείο με μια μεμονωμένη ιδέα και διαφορετικό να διαθέτει ήδη στρατηγική, συγκεκριμένους άξονες και ώριμες προτάσεις έργων που μπορούν να συνδεθούν με τις ανάγκες της περιοχής και τις διαθέσιμες χρηματοδοτήσεις.
Η 10η Οκτωβρίου αποτελεί πλέον το επόμενο ορόσημο. Μετά την ολοκλήρωση της διαβούλευσης θα οριστικοποιηθούν οι παρεμβάσεις και η σειρά προτεραιότητάς τους, ώστε το Στρατηγικό Σχέδιο να περάσει από τη διαμόρφωση στον προγραμματισμό των έργων που θα οδηγήσουν τη Δυτική Μακεδονία προς τον στόχο του 2030.
πηγή: makedonikanea.gr
