Χρονιαρα Μέρα η σημερινή!
Μεγάλη ή Κόκκιαν’ Πέφτη σύμφωνα με την κοζανίτικη παράδοση!
Μέρα των κόκκικων αυγών και μέρα που αρχίζουν τα κυρίως πασχαλινά έθιμα!
Τα αυγά, σύμβολα ανανέωσης της ζωής μαζί με τα κόκκινα πανιά και υφάσματα στα μπαλκόνια αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της μέρας.
Το κόκκινο χρώμα τους, σημάδι της Ανάστασης του Χριστού, θυμίζει κάθε χρόνο στην παγκόσμια χριστιανική κοινότητα την ιστορία της γυναίκας που αμφισβήτησε το μέγα γεγονός κρατώντας άσπρα αυγά στην ποδιά της . «Αν τα αυγά που κρατώ γίνουν κόκκινα τότε μόνο θα πιστέψω» είπε και έτσι έγινε! Γι’ αυτό και το κόκκινο χρώμα δεν είναι συνδεδεμένο μόνο με το αίμα του Χριστού αλλά έχει πολυσήμαντη διάσταση αφού συμβολίζει και την Πασχαλιά, την Ανάσταση, τη χαρά, την αγάπη, την ελπίδα για την ανθρωπότητα !
Κι η ζωή μας κύκλους κάνει πάντα γύρω από το αυγό. Με το αυγό της χάσκας κλείνει ο κύκλος της Αποκριάς την Κυριακή το βράδυ της Μ. Αποκριάς και με αυγό ξανανοίγει, μετά από 50 μέρες νηστείας, το Μέγα Σάββατο της Ανάστασης . Αυγό πηδούν και αυγά μαζεύουν οι Λαζαρίνες στα χωριά της Ελιμειώτιδας γης στέλνοντας με τα τραγούδια τους το προμήνυμα της Ανάστασης του Χριστού. Αυγό κόκκινο βάζουμε στα εικονίσματα, το πρώτο της σημερινής βαφής , αφιερωμένο στην Παναγία, κι αυγό βγάζουμε για να σταματήσει με μαγικό τρόπο το χαλάζι.
Μέχρι και στα μνήματα βάζουμε αυγό στα προσφιλή μας πρόσωπα προσδοκώντας ανάσταση νεκρών! Ατέλειωτος ο κύκλος του αυγού στενά υφασμένος με τα έθιμα και τις παραδόσεις του τόπου μας.
Η μέρα, όμως, παρά το πένθιμο βάρος της, έχει αποκτήσει και κάποια δόση φαιδρότητας αφού δεν κατάφερε να ξεφύγει από το ανελέητο κασμέρι των Κοζανιτών που όταν ήθελαν να τάξουν σε κάποιον φρούδες ελπίδες έλεγαν χαρακτηριστικά «Αυτό θα γένει την Κόκκιαν’ Πέφτη». Ο παππούς μου, μόνο ο Νίκος φαίνεται ότι κάθε χρόνο παρέβαινε αυτόν τον γενικό κανόνα γιατί κάθε Κόκκιαν’ Πέφτ’ μ’ αγόραζε καινούρια παπούτσια με ένα λαήνι με μια κοκόνα ζωγραφισμένη επάνω μαζί με μια λαμπάδα τσιμπιτή με χρυσόσκονη, τα οποία μ’ έταζε όλο το χρόνο! Πώς να μη θυμάμαι με ιδιαιτερη συγκίνηση τη μέρα αυτή!
Οι Κοζανίτες, όπως και σε πολλές άλλες περιοχές της χώρας , για να ελαφρύνουν κάπως το πένθος της μέρας, παράλληλα με τα κόκκινα έβαφαν και περδίκες χρωματιστές. Χρησιμοποιώντας απλά και φυσικά υλικά όπως πράσινα φύλλα από τον κήπο, κρεμμυδόφλουδες, ψαρόκολλες, αλλά και άλλα πιο επικίνδυνα όπως το γκιζαπ , που ευτυχώς το σταματησαν, μετέτρεπαν τα απλά κόκκινα αυγά σε πλουμιστά στολίδια, σκέτα έργα τέχνης. Αργότερα στα φυσικά υλικά βαφής προστέθηκαν οι κλωστές φλος για να φτασουμε στη σημερινή εποχή με τα πιο εξεζητημένα υλικά, όπως τις πούλιες και τις χάντρες μαζί με χίλιες δυο άλλες τεχνικές.
Ετσι και μεις φέτος δεν ξεφύγαμε από τις παλιές πασχαλινές μας παραδόσεις, αφού και τσουρεκια κάναμε και αυγά κόκκινα μαζί με περδίκες με φλος και φύλλα από τον κήπο μας μαζί με νεροκρόμμυδα βάψαμε. Κι όλα αυτά χάρη σ τα μαγικά χέρια της Φαίης της εγγονής μου και της κόρης μου Εύας.
Και του χρόνου με υγεία
Χρόνια Πολλά κ Καλό Πασχα!!!
