Το Πάρκο Εθνικής Συμφιλίωσης (ΠΕΣ) Γράμμου και η μετεξέλιξή του σε Κέντρο Μελέτης της Πρόσφατης Ιστορίας της Δυτικής Μακεδονίας 1940-49.
Του Γιάννη Στρατάκη π. Νομάρχη φλώριναςΠερ. Συμβούλου- Συνδ.ΕΛΠΙΔΑ
Πριν 71 χρόνια, τις μέρες αυτές (28-8-1949) ,έκλεισε για την Ελλάδα και την Δυτική Μακεδονία ο εμφύλιος Εθνικός σπαραγμός ,ένα από τα πιο τραγικά κεφάλαια της σύγχρονης ιστορίας μας.
Σε πείσμα των ελάχιστων νοσταλγών της μελανής αυτής σελίδας που εργαλιοποιείται με διχαστική λογική, και που δυστυχώς ο διχασμός αναβαθμίστηκε τόσο με την παρουσία για πρώτη φορά επίσημου εκπροσώπου της Ελληνικής κυβέρνησης ,όσο με αντίστοιχες εκδηλώσεις της άλλης πλευράς στο Γράμμο, άλλο είναι το μήνυμα που εκπέμπει, και έτσι πρέπει, το ΠΕΣ, που δημιουργήθηκε στο χώρο αυτό όπου παίχθηκε η τελευταία πράξη του εμφύλιου δράματος.
Το Πάρκο Εθνικής Συμφιλίωσης Γράμμου ήταν μία ιδέα του για πολλά χρόνια Βουλευτή Καστοριάς ,π. Υπουργού και Προέδρου της Βουλής των Ελλήνων Φίλιππου Πετσάλνικου που σήμερα δυστυχώς δεν βρίσκεται μαζί μας.
Συμβολικό έργο όπως μαρτυρά και η ονομασία του,κυρίως αφιερωμένο στην πρόσφατη ιστορία μας και ιδιαίτερα στον αδελφοκτόνο πόλεμο 1948-9, με τους περισσότερους νεκρούς από όλους τους πολέμους που προηγήθηκαν.
Οραματική η σύλληψη της ιδέας από τον αείμνηστο πολιτικό Φ. Πετσάλνικο αλλάκαι η υλοποίησή της ,που έγινε πραγματικότητα σε συνεργασία με τούς Δήμους της Π.Ε. Καστοριάς .
Συγχρόνως με την υπαγωγή του ΠΕΣ το 2011 στο« Ίδρυμα της Βουλής για τον Κοινοβουλευτισμό και την Δημοκρατία» εξασφαλίστηκε η βιωσιμότητα και η επιστημονική καταξίωσή του και όχι μόνο.
Η εμπνευσμένη αυτή πράγματι προσπάθεια μπορεί ν’αποτελέσει τη μαγιά για την ανάδειξη και αξιοποίηση συνολικά της ιστορικής εκείνης περιόδου για το σύνολο της Δυτικής Μακεδονίας.Ιστορικής περιόδου που έκλεισε με επίκεντρο το Γράμμο και το Βίτσι αλλά εξελίχτηκε σε όλη την περιοχή, τις Πρέσπες ,το Μάλι Μάδι, την Μάχη της Φλώρινας, τα Γρεβενά, τον Βαθύλακο ,με τα κατεστραμμένα χωριά που σβήστηκαν από το χάρτη μαζί με την μαζική φυγή και τον αφανισμό τελικά του τόπου.
Η ιστορική αυτή όμως περίοδος δεν εξαντλείται μόνο στον Εμφύλιο, αλλά περιλαμβάνει και όσα προηγήθηκαν ξεκινώντας με το έπος της Αλβανίας το 1940 και στην συνέχεια την κατοχή και το δεύτερο έπος της Εθνικής Αντίστασης. Η μάχη στο Φαρδύκαμπο,η ελεύθερη Ελλάδα στον Πεντάλοφο και στο Επταχώρι και η δράση των ανταρτών και της Εθνικής αντίστασης σε όλη την Δυτική Μακεδονία, οι εκτελέσεις και η πυρπόληση οικισμών (Πύργοι, Λέχοβο, Αετός,Κωσταράζι,Γέρμα,Κλαδοράχη κ.α.).
Ο διχασμός στον Εμφύλιο Πόλεμο απλά έφτασε στην κορύφωσή του ,επομένως δεν είναι αποκομμένος όσων προηγήθηκαν σε αυτήν την ίδια ιστορική περίοδο στην οποία συγχρόνως ο Ελληνικός Λαός μεγαλουργούσε ενωμένος μπρός στον κοινό εχθρό.
