Να δημιουργηθεί φορέας διαχείρισης των φανών
Η Δημοτική Κίνηση “Κοζάνη Τόπος Να Ζεις” παρουσίασε το έθιμο των φανών στο Μπλε Ελάφι. “Με το ζόρι δεν γεννιούνται έθιμα” τόνισε η Ματίνα Μόμτσιου Τσικριτζή αναφερόμενη στο πλήθος των εθίμων της περιοχής. “Οι θύλακες της αυθεντικότητας ειναι οι ομάδες, οργανωμένες σε συλλόγους, οι φανοί που ξεκίνησαν σαν παρέες και τώρα ειναι οι οικοδεσπότες της αποκριάς. Παρέες δεν στήνονται τελευταία στιγμή, ειναι πολύτιμες και πρέπει να ζήσουν. Εδώ και χρόνια αιμορραγούν, αν καταρρεύσουν θα υπάρχει πλήγμα.”
Η Κορίνα Χατζηπαναγιωτίδου από την Πρωτοβουλία των Νέων παρουσίασε τα αποτελέσματα της έρευνας του μεταπτυχιακού της με θέμα τους φανούς και τη συμβολή του στην αεροφόρα ανάπτυξη. Σε αυτή συμμετείχαν επτά άτομα. Το έθιμο των φανών ειναι η άυλη πολιτιστική κληρονομιά, μια εορταστική εκδήλωση με τη συμμετοχή της ομάδας στη γειτονιά όπως είπε. Οικονομική ανάπτυξη, προστασία περιβάλλοντος και κοινωνική συνοχή ειναι οι τρεις προϋποθέσεις για τους πυλώνες της αειφορίας και αναπτύχθηκαν από την ίδια στην περίπτωση των φανών. “Κάποιες πρωτοβουλίες για εκμάθηση τραγουδιών δεν απέδωσαν, οπότε υπάρχει ανησυχία για το μέλλον του εθίμου, τη διάδοση. Η οικονομική ανάπτυξη ειναι παροδική, ενώ τα ξενοδοχεία χουν περιορισμένες κλίνες.”
Στη συνέχεια ο Λευτέρης Βωβός αναφέρθηκε στην αντιμετώπιση των ανθρώπων των φανών. “Εμάς κάθε δημοτική παράταξη μας θεωρεί δεδομένους, μας χρησιμοποιεί και μας εγκαταλείπει μετά την Καθαρή Δευτέρα. Το έθιμο δεν μπορεί να αλλοιωθεί με προσμίξεις, αλλά να εμπλουτιστεί. Επιτακτική ανάγκη ειναι η δημιουργία ενός φορέα διαχείρισης. Είμαστε σταθερά στην 11η θέση επισκέψεων σε καρναβαλικές εκδηλώσεις. Ποτέ δεν έγινε ποιοτική και ποσοτική μέτρηση των επισκεπτών. Ποτέ δεν ακούγονται οι άνθρωποι των φανών, έχουμε μια Πρωτοβουλία Νέων που δεν ακούγεται. Αν έχουμε 12 μέρες κόσμο θα μάθουν και τα αλλα έθιμα. “Πρότεινε μάλιστα να αφιερώναμε το τριήμερο της Μικρής Αποκριάς στη νεολαία, το πρώτο Σάββατο του Οκτώβρη να γινόταν ο τρύγος, όπως είχε προταθεί στην τελευταία συνάντηση των φανών. Τα στέκια κοντεύουν να κλείσουν, οι δημοτικές αρχές να ακούνε τον πολιτισμό και όχι την πολιτική.
Ο Γιάννης Σιδέρης ζήτησε ο δήμος και η Περιφέρεια να αναλάβουν το θέμα των φανών. “Δεν υπάρχουν χρήματα για τα ενοίκια. Χρειαζόμαστε καινούριους νοντάδες και κερασταρια παραδοσιακά για να βλέπει ο επισκέπτης την παλιά Κοζάνη. Πρέπει να ξεκινάμε τέσσερις μήνες νωρίτερα.Δεν μπορεί να ψάχνουμε οδηγούς για τα άρματα”.
Ο Λάζος Κουζιάκης τόνισε ότι η αποκριά ειναι συνυφασμένη με την πόλη της Κοζανης.”Οι γυναίκες συμμετείχαν πάντα στην οργάνωση των φανών. Τα ίδια τραγούδια λέγανε προπολεμικά τα ίδια μετά, στη χούντα έγιναν τα ίδια. Το 1944 έγινε ο φανός στα Αλώνια με μεσολάβηση του κ. Ματιάκη, τότε δημάρχου. Ορχήστρα είχε μόνο ο φανός του Αριστοτέλη προπολεμικά. Ό,τι και να εγινε δεν σταμάτησε ποτέ, δεν αλλοιώθηκε. Μην μας φοβίζει ότι σε 3 χρόνια θα χαθεί. Από το 1983 πήρε άλλες διαστάσεις με την χρηματοδότηση από το δήμο. Κάποιοι προσπαθήσαμε να βρούμε χορηγούς και βρήκαμε, αλλα από τότε που ο δήμος ζήτησε τους ίδιους χορηγούς σταμάτησαν “Πρότεινε να ξεχωριστεί ο τρόπος λειτουργίας του ΟΑΠΝ από τους φανούς, να υπάρχει πενταμελές συμβούλιο για τη διαχείριση των φανών”
Ο κ. Κώστας Καραματσούκας από το φανό Αριστοτέλη κατέθεσε τον προβληματισμό του για το αποκριάτικο τραγούδι. “Τρεις πρόεδροι του ΟΑΠΝ προσπάθησαν να κάνουν σεμινάρια. Σε πολλούς φανούς δεν έχουμε συνέχεια φανών ειτε ξεκινούν τα ξεδιάντροπα πολύ νωρίς”.
Ο δημοσιογράφος Ζήσης Πιτσιάβας συντόνιζε την εκδήλωση.
Ι.Π.
























