Ι.Ν. Κοιμήσεως της Θεοτόκου.
Τραβώντας για τον μοναστήρι του Αγίου Αθανασίου, πολύ κοντά στην Εράτυρα, δεξιά του δρόμου, σταματήσαμε στο εξωκλήσι της Παναγίας! Εδώ ήρθα κάπου το 2003 και έκανα γυρίσματα για ένα οδοιπορικό μου και θυμήθηκα την ωραιότητα αυτού του μικρού ναού και θέλησα να ανάψω ένα κερί. Ο ναός είναι αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Μια άγια ησυχία απλώνεται στον μικρό περίβολο του ναού και κάθισα πεζούλι. Οι δυο παμπάλαιες ξύλινες πόρτες δίπλα – δίπλα, με τα τεράστια καρφιά ομορφαίνουν τον ναό που βρίσκεται σε κακή κατάσταση, τι κρίμα. Το μνημείο το αφήσανε στον χρόνο κι αυτός το ροκανίζει με γρήγορο ρυθμό. Οι εξωτερική τοιχοποιία ξηλώνεται, οι πόρτες με μπαλώματα, η σκεπή και οι φεγγίτες μαύρο χάλι, η θλιβερή εικόνα που κουβαλάει η αδιαφορία και η συνηθισμένη χιλιοακουσμένη υπόσχεση ΄΄θα το φτιάξουμε το χουμε βάλει σε πρόγραμμα περιμένουμε την (αιώνια) έγκριση’’. Ποιος κοροϊδεύει ποιόν τελικά ρε παιδιά. Έχουν την εντύπωση ότι ξεγελούν μικρά παιδιά.! Απελπισία. Τι κρίμα!! Έρμη Ελλάδα! Πολλά τα προγράμματα που τρέχουν σ ένα από αυτά δεν χωρούσε ο μικρός ναός της Παναγιάς για να συντηρηθεί επιτέλους; Αλλά και πάλι ξεχνάω ότι βρίσκομαι στην Ελλάδα και ότι οι Άγιοι δεν ψηφίζουν! Έμαθα από κάποιους ερατυρείς ότι ο ναός έχει μπει σε κάποιο πρόγραμμα για την συντήρησή του αλλά πέρασε αρκετός καιρός από τότε και δεν έγινε τίποτα. Σύνηθες φαινόμενο! Ο Κώστας και ο Σάββας άναψαν το καντήλι στο εικόνισμα της Παναγιάς.
Μέσα στο ναό απόλυτο σκοτάδι. Θόρυβοι ακούγονται στην οροφή μάλλον τρωκτικά. Το άνοιγμα της πόρτας και οι φωνές μας τους χάλασαν την ησυχία.
Το φως που μπαίνει από τους δύο φεγγίτες της σκεπής σπάει το απόλυτο σκοτάδι και δειλά δειλά αρχίζουν να εμφανίζονται τριγύρω άγιες μορφές! Αφήνουμε τις πόρτες ανοιχτές Ο ναός έχει τρία κλίτη, έχει νάρθηκα ή γυναικωνίτη. Μεγάλη η ιστορία του, στο βιβλίο του Αθανασίου Γιομπλάκη ΄΄Η ΕΡΑΤΥΡΑ΄΄ 1985, θα βρείτε αρκετά στοιχειά. Οι τοιχογραφίες οι οποίες ξεδιπλώνονται σε τέσσερα διαζώματα είναι εξαιρετικής τέχνης, σύμφωνα με την κτητορική του επιγραφή η κτίση του τελείωσε στις 29 Αυγούστου του 1763. ΔΕΞΟΥ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΟΙΝ (ΔΕΗΣΙΝ) ΣΟΙ ΠΡΟΣΕΚΟΜΙΣΑ ΕΓΩ ΤΑΠΗΝΟΣ ΚΑΙ ΕΛΑΧΙΣΤΟΣ ΔΟΎΛΟΣ ΙΟΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΜΟΝ ΓΕΝΝΗΤΟΡΟΝ ΔΕΟΜΕ ΚΕ ΙΚΕΤΕΥΩ ΤΗΝ ΣΥΜΠΑΘΕΣΤΤΑΤΗΝ ΣΟΥ ΚΕ ΑΜΑΧΟΙΝ ΔΥΝΑΜΙΝ ΝΑ ΙΚΕΤΕΥΣΙΣ ΤΟΝ ΝΙΟΝ ΣΟΥ ΤΟΝ ΜΟΝΟΓΕΝΉ ΝΑ ΜΟΥ ΣΥΓΧΟΡΙΣΙ ΠΑΣΑΣ ΤΑΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ ΜΟΥ ΕΤΗ 1763 ΗΟΥΛΙΟΥ 9.
Στη δυτική πλευρά του ναού βρίσκεται η παράσταση της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Στο θέμα αναπτύσσονται η Γέννηση και τα Εισόδια της Θεοτόκου!
Αριστούργημα εξαιρετικής τέχνης είναι ξυλόγλυπτο επιχρυσωμένο τέμπλο του ναού. Λέοντες, γρυπολέοντες, ζαρκάδια, φυτά και πουλιά που ραμφίζουν τα φτερά τους ενώ ίχνη χρώματος θα δεις στη φυτική διακόσμηση καθώς το βλέμμα ταξιδεύει απ’ άκρη σ΄ άκρη το τέμπλο. Το χρωματιστό ταβάνι με την πλούσια διακόσμηση έχει σχεδόν καταστραφεί από την διάβρωση ενώ λείπουν κάποια κομμάτια του.
Στον νάρθηκα γυναικωνίτη η επιγραφή αναφέρει ότι: ΑΝΗΓΕΡΘΗ ΚΕ ΑΝΙΣΤΟΡΗΘΗ ΟΥΤΟΣ Ο ΘΗΟΣ ΚΕ ΠΑΝΣΕΠΤΟΣ ΝΑΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΗΑΣ ΔΕΣΠΗΝΗΣ ΗΜΩΝ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΚΕ ΑΗΠΑΡΘΕΝΟΥ ΜΑΡΗΑΣ ΚΕ ΔΗΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗΣ ΚΕ ΕΠΗ ΕΞΟΔΟΝ ΤΩΝ ΤΗΜΗΟΤΑΤΟΝ ΚΕ ΕΥΓΕΝΕΣΤΑΤΟΝ ΑΡΧΟΝΤΩΝ ΚΗΡΗΟΥ ΚΗΡ ΘΑΝΑCΙ ΚΟΝΤΑΛΙ ΚΕ ΔΗΑ (😉 ΗΣΤΟΡΗΘΗ ΚΙΡΗΟ ΚΗΡ ΙΟΑΝΝΗ ΜΠΟΥ(;)ΛΙ ΚΕ ΑΡΧΙΕΡΕΥΟΝΤΟΣ ΤΟΥ ΠΑΝΗΕΡΟΤΑΤΟΥ ΚΕ ΛΟΓΗΟΤΑΤΟΥ ΚΗΡΙΟ – ΚΗΡΗΟ ΚΗΡ ΝΙΚΗΦΌΡΟΥ ΕΝ ΕΤΗ 1763 ΕΤΕΛΗΟΘΗΑΥΓΟΥΣΤΟΝ 29.
Στη δυτική πλευρά του νάρθηκα στο κέντρο της παράστασης είναι ζωγραφισμένος ο Παντοκράτορας και πάνω η εικόνα του Αγίου Μανδηλίου τριγύρω του μέσα σε πλαίσια αμπέλου βρίσκονται οι ευαγγελιστές, οι απόστολοι και άλλοι άγιοι ένα τεράστιο έργο εξαιρετικής απόδοσης.
Φύγαμε από τον ναό της Παναγίας μ’ έναν κόμπο στο λαιμό. Ελπίζω στην επόμενη εξόρμηση μας, που σκοπό έχει την επίσκεψή μας στην περιοχή που ονομάζεται Παλιοκόζιανη, στην περιοχή του Αγίου Μάρκου, ο ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου να έχει συντηρηθεί ή τουλάχιστον να έχουν αρχίσει οι εργασίες!
Από την Παναγία φύγαμε για τον Άγιο Νικόλαο και το μοναστήρι του Αγίου Μάρκου.
Συνεχίζεται!
